Rat podstanara i stanodavaca: Kad smiju da vam otmu depozit za stan?

Kada stanodavac ima pravo da zadrži depozit, ko plaća popravke i šta se dešava ako vlasnik stana odbije da vrati novac?

Depozit za stan najčešće iznosi jednu mjesečnu kiriju, ali njegov iznos, način korišćenja i uslove vraćanja trebalo bi precizno definisati ugovorom o zakupu.

Šta je depozit za stan i čemu služi?

Depozit je novčani iznos koji zakupac daje stanodavcu kao vrstu garancije prilikom iznajmljivanja nekretnine. Njegova svrha je da zaštiti vlasnika stana od određenih finansijskih gubitaka koji mogu da nastanu tokom trajanja zakupa. Depozit se najčešće koristi kao obezbjeđenje u slučaju neplaćenih računa, zaostalih kirija ili oštećenja u stanu i opremi za koja je odgovoran zakupac.

Emisije

Na globalnom planu: Od svjetske politike do čuda prirode

Depozit nije dodatna kirija niti novac koji automatski pripada stanodavcu. Ako je zakupac izmirio svoje obaveze i stan vratio u odgovarajućem stanju, depozit bi trebalo da mu bude vraćen u skladu sa ugovorenim uslovima. Upravo zato je važno potpisati ugovor o zakupu stana u kojem će se precizirati iznos depozita, njegova namjena i uslovi vraćanja.

Koliko iznosi depozit za stan?

U praksi se najčešće traži depozit u visini jedne mjesečne kirije. Međutim, iznos može biti i manji ili veći, u zavisnosti od dogovora. Na primjer, ako mjesečna kirija iznosi 400 evra, a stanodavac traži depozit u istom iznosu, zakupac će prilikom useljenja morati da izdvoji ukupno 800 evra za prvu kiriju i depozit.

Kod luksuznije opremljenih stanova, sa skupim namještajem i uređajima, vlasnici ponekad zahtijevaju depozit u visini dvije mjesečne kirije.

Kada stanodavac može da zadrži depozit?

Jedno od najčešćih pitanja jeste u kojim situacijama stanodavac ima pravo da zadrži dio depozita ili cjelokupan iznos. To može biti opravdano kada postoje dugovanja ili šteta za koje je zakupac odgovoran.

Najčešći primeri su:

Neplaćeni računi - ako zakupac prilikom iseljenja ostavi dugovanja za struju, komunalne usluge ili druge troškove

Neplaćena kirija - ako zakupac duguje jednu ili više mjesečnih kirija

Oštećenja u stanu - ako je tokom korišćenja nastala šteta koja prevazilazi redovno habanje

Kršenje ugovorenih obaveza - ako ugovor predviđa određene finansijske posljedice

Na primjer, ako je depozit iznosio 400 evra, a zakupac je ostavio neplaćene račune od 100 evra, stanodavac može da namiri to dugovanje iz depozita. Preostalih 300 evra trebalo bi da vrati zakupcu. Stanodavac ne bi trebalo proizvoljno da zadržava cijeli depozit ako je dugovanje ili šteta manje vrijednosti.

Da li stanodavac može da zadrži depozit zbog krečenja?

Nisu sve promjene koje nastanu tokom stanovanja razlog za zadržavanje depozita. Potrebno je razlikovati redovno habanje stana od oštećenja koja su nastala nepravilnim ili nepažljivim korišćenjem. Blago izbijedjele boje zidova, uobičajeni tragovi korišćenja namještaja ili dotrajalost uređaja usljed starosti ne znače automatski da je zakupac pričinio štetu.

Da li zakupac mora da okreči stan prije iseljenja, zavisi od ugovorenih obaveza. Stanodavac ne može automatski da pripiše zakupcu svako pogoršanje izgleda stana nastalo njegovim uobičajenim korišćenjem. Zbog toga je korisno da obje strane još prilikom useljenja fotografišu stan i zabilježe njegovo stanje.

Zašto je važan zapisnik o primopredaji stana?

Jedan od najboljih načina da se izbjegnu sporovi oko depozita jeste sastavljanje zapisnika o primopredaji stana. U ovom dokumentu treba navesti kakvo je stanje nekretnine prilikom useljenja, koji namještaj i uređaji se nalaze u stanu, kao i da li već postoje određena oštećenja.

Posebno je korisno zabilježiti:

• stanje zidova, podova, vrata i prozora
• ispravnost bijele tehnike i drugih uređaja
• postojeća oštećenja namještaja
• stanje brojila za struju, vodu i druge usluge
• broj predatih ključeva

Prilikom iseljenja poželjno je ponovo sastaviti zapisnik i uporediti stanje stana sa onim zabilježenim prilikom useljenja.

Kada se vraća depozit za stan?

Depozit se po pravilu vraća nakon prestanka zakupa, kada zakupac preda stan i izmiri obaveze. U praksi poslednji računi za komunalne usluge mogu stići tek nakon iseljenja, pa se može ugovoriti vraćanje depozita u roku od 15 dana od primopredaje stana, uz prethodno izmirenje svih troškova.

Depozit i kirija imaju različitu svrhu, pa zakupac ne bi trebalo samostalno da odluči da će se poslednja kirija automatski namiriti iz depozita, osim ako se obje strane o tome pisano ne dogovore.

Šta ako se zakupac iseli prije isteka ugovora?

Samo prijevremeno iseljenje ne znači automatski da stanodavac ima pravo da zadrži cijeli depozit. To zavisi od ugovora, razloga za prestanak zakupa i postojanja eventualnih dugovanja.

Šta ako stanodavac odbija da vrati depozit?

Prvi korak je traženje objašnjenja. Ukoliko za to nema opravdanog razloga, zakupac treba da sačuva ugovor, dokaz o uplati depozita, fotografije stana, zapisnik o primopredaji i prepisku sa stanodavcem. Zahtjev za vraćanje depozita treba poslati pisanim putem.

Ako dogovor nije moguć, zakupac može potražiti pravni savjet i razmotriti mogućnost sudske zaštite. Zato je ključno da se depozit nikada ne predaje bez pisanog traga i potvrde o uplati, prenosi Kurir.