Ovo nije šala: Kanada u EU?

Ranije ove sedmice kanadski premijer Mark Karni, koji je boravio u Strazburu kako bi prisustvovao godišnjem obraćanju fon der Lajen o stanju Unije, rekao je da Kanada želi jedinstven savez sa EU, ali ne i članstvo.

U ovom trenutku status „pridruženog člana“ nije predviđen ugovorima Evropske unije, iako su se tokom godina u Uniji pojavljivali različiti prijedlozi oblika pridruženog članstva.

Najnoviji takav prijedlog iznijela je Njemačka, koja je predložila da Ukrajina postane pridružena članica kao prelaznu fazu ka punopravnom članstvu, ali prijedlog nije dobio potrebnu podršku nakon što su mu se usprotivile neke članice EU.

Svijet

Tramp objavio mapu sa državama u bojama američke zastave

Karni traži nove saveze usljed ponovljenih prijetnji američkog predsjednika Donalda Trampa suverenitetu Kanade.

Obje strane žele da prodube saradnju kako bi se suprotstavile ekonomskoj dominaciji SAD i Kine, ali i kako bi očuvale demokratiju i međunarodni poredak zasnovan na pravilima, za koje smatraju da su ugroženi.

Fon der Lajen je u svom govoru rekla da će dvije strane uspostaviti zajednički prostor prosperiteta i ekonomske saradnje. To bi uključivalo zajednički rad na proizvodnji, tehnološki savez, integraciju odbrambenih industrijskih baza, kao i saradnju u vezi sa Arktikom, vještačkom inteligencijom, energijom i kritičnim mineralima.

BiH

Košarac: Delegacija EU svrstala se isključivo na jednu stranu u BiH

Uvođenje takvog statusa „pridruženog člana“ predstavljalo bi presedan i moglo bi biti pravno složeno.

Fon der Lajen je govorila u svojstvu predsjednice Evropske komisije, izvršnog tijela EU. O tome da li će ta ideja biti prihvaćena odlučivale bi države članice Unije.

Nema naznaka da fon der Lajen predlaže da se status „pridruženog člana“ unese u ugovore EU. Za to bi bila potrebna jednoglasna saglasnost svih 27 država članica i ratifikacija u svakoj od njih.

Kanada i EU već imaju trgovinski sporazum, poznat kao Sveobuhvatni ekonomski i trgovinski sporazum (Comprehensive Economic and Trade Agreement – CETA). Više od deset godina nakon što je sporazum sklopljen i devet godina nakon što je privremeno stupio na snagu, nekoliko članica EU ga još nije ratifikovalo.

Ako Kanada želi da bude čvrsto integrisana u jedinstveno tržište EU, Otava bi morala da uskladi svoje norme i propise sa pravom Evropske unije.

Kanada bi postala država koja prihvata pravila bez mogućnosti da utiče na njihovo donošenje ako bi ušla na jedinstveno tržište bez punopravnog članstva, poput Islanda, Norveške, Švajcarske i Lihtenštajna, koji su dio Evropskog ekonomskog prostora.

Nastojanja da se produbi savez između Kanade i EU ne bi trebalo da utiču na put evropskih država kandidata ka članstvu, ali bi mogla da izazovu nezadovoljstvo ako se stekne utisak da Kanada dobija poseban tretman.

Pregovori o pristupanju i usklađivanje sa normama EU dugotrajan su proces koji često zahtijeva od država kandidata sprovođenje politički osjetljivih reformi.

Ekonomija

Mijenjaju se novčanice evra

Punopravno članstvo može biti dodijeljeno samo evropskim državama i omogućava pristup jedinstvenom tržištu EU vrijednom 18 biliona evra, pravo glasa i zastupljenost, pristup sredstvima EU, kao i pravnu zaštitu pred Sudom pravde Evropske unije.

Ukrajina je njemački prijedlog „pridruženog članstva“ ocijenila nepravednim, jer bi učestvovala u procesu, ali bez prava glasa.

EU je saopštila da bi nove članice mogla da primi već 2030. godine. Crna Gora, Albanija, Ukrajina i Moldavija trenutno su najnaprednije među državama kandidatima.

(Kliks)