"Kada se Njemačka naoružava, Evropa završi u plamenu"

Ono što je proteklih mjeseci probudilo stare duhove u Evropi jeste najava Njemačke da planira stvoriti najmoćniju vojsku do 2039. godine.

Naime, kao što je poznato, nakon poraza u "Drugom" ratu, njemačka vojska je raspuštena, ali Hladni rat mijenja stanje. 1955. godine tadašnja Zapadna Njemačka ulazi u NATO, a iste godine je osnovan "Bundesver" (Bundeswehr), njemačke oružane snage, koje ulaze u kolektivni sistem odbrane protiv Sovjetskog Saveza. U tom sistemu su i danas, ali sa sve većom željom za dodatno jačanje.

Stanje se drastično mijenja

U posljednjih nekoliko godina, raspoloženje donosioca odluka u Njemačkoj se vraća na "fabrička podešavanja". Jačanjem suvereniteta evropskih i svjetskih država, a sve manjom ulogom NATO pakta, Njemačka počinje da sve otvorenije kreće ka militarizaciji.

Izgovor za to joj predstavlja i ruska Specijalna vojna operacija u Ukrajini, koju su u Berlinu pokušali da iskoriste kao opravdanje za svoje namjere.

Dokumenti i izvještaji koji su nedavno "procurili" u javnost govore o zapanjujućim ciframa. Tako se predviđa izdvajanja oko 377 milijardi evra za kopnene snage, vazduhoplovstvo, mornaricu, svemirske i kibernetičke sposobnosti.

Kako je jednom prilikom naveo Karsten Brojer, načelnik Generalštaba Bundesvera, sve se to "radi zbog ruske prijetnje". Prvi vojnik Njemačke vjeruje da će "Rusija, zbog neprestanih napora da ojača vojsku većom regrutacijom i ulaganjem u naoružanje, biti dovoljno snažna da napadne teritoriju NATO-a do 2029. godine." Iz Rusije su te navode jasno i nedvosmisleno odbacili, ali to neće biti dovoljno da se smanji želja za militarizacijom zemlje koja je poražena, ne u jednom, nego u dva svjetska rata.

Prelazak na "ratnu ekonomiju"

Njemačka je decenijama bila "motor" Evrope. Njena automobilska industrija je služila kao zamajac za ekonomski razvoj cijele zemlje. Milioni ljudi su hrlili u Njemačku kao "obećanu" zemlju. Ekonomiju je gradila, a svoju odbranu je "prepustila" NATO-u, čitaj Sjedinjenim Američkim Državama.

Ipak, dolaskom Donalda Trampa u Bijelu kuću, SAD su jasno rekle kako ne žele da brane drugu bez naknade. Tako su iz Vašingtona tražili od saveznika da se izdvajanje za NATO poveća sa tri na 5 odsto BDP-a.

To svakako predstavlja ozbiljan udarac za budžet Savezne republike, koja se, iz samo njima jasnih razloga, praktično odrekla jeftinih resursa iz Rusije. Njemačke kompanije su postale sve manje konkurentne, proizvodnja se selila u druge zemlje (to je bio slučaj i prije 2022.), te se čini da im preostaje jedino prelazak na "ratnu ekonomiju".

Dok se dosadašnji izvozni model raspada, Njemačka se okreće od automobila ka topovima – i pokušava industrijski pad da pretvori u odbrambeni procvat, piše i „Vol Strit džurnal“.

Stari model na izmaku snage

Svakog mjeseca oko 15.000 radnih mjesta nestaje iz njemačke proizvodnje, uključujući nekada dominantni automobilski sektor, pokazuju vladini podaci. Mercedes-Benc je zabilježio pad dobiti od 49% za 2025. godinu, dok je Folksvagen, drugi najveći svjetski proizvođač automobila, objavio da mu je dobit u istom periodu pala za 44% i najavio planove za ukidanje 50.000 radnih mjesta u Njemačkoj do 2030. godine.

Čak i vodeći brendovi poput Poršea prijavljuju teške udarce, pri čemu je operativna dobit pala za 98% u poređenju sa 2024. godinom, koja je već bila jedna od najgorih u modernoj istoriji kompanije. Većinu posla u njemačkoj ekonomiji sada obavlja uslužni sektor, koji čini oko 70% ekonomskog učinka, dok proizvodnja i dalje drži 20% – a do petine svih uslužnih djelatnosti vezano je za industrijske kompanije poput proizvođača automobila.

Nedavne regulatorne promjene u Njemačkoj i Evropskoj uniji poboljšale su pristup tržištu kapitala za odbrambene kompanije, koje mahom sa prelaze na proizvodnju komponenti za "ratnu mašineriju".

"Kada se Njemačka naoružava, Evropa završi u plamenu"

Poremećaj odnosa između saveznika, dodatno je ubrzao sam proces militarizacije Njemačke, što nas opet dovodi do prve rečenice teksta "kada se Njemačka naoružava, Evropa završi u plamenu".

Iz Rusije jasna poruka - najbitnije da ne skliznu tamo gdje su bila par puta u istoriji.

"Najvažnije je da se Njemačka, koja je objavila planove za stvaranje najmoćnije vojske u Evropi, ne vrati tamo gdje je bila nekoliko puta u istoriji, izjavio je portparol ruskog predsjednika Dmitrij Peskov.

Nema izlaska bez dozlove

Ono što svakako može izazvati jezu širom Evrope jeste pravilo koje su uveli. Naime, od svojih državljana zahtijevaju da muškarci starosti od 17 do 45 godina dobiju zvaničnu dozvolu prije nego što napuste zemlju na duži period.

Ovo pravilo se odnosi na osobe koje planiraju boravak u inostranstvu duže od tri mjeseca, bilo radi obrazovanja, zaposlenja ili dugog putovanja. Oni na koje se pravilo odnosi moraju osigurati odobrenje u Centru za karijeru Bundesvera prije odlaska.